Medinet.be

Feedback | Newsletter | Cartoons | SiteMap

Alternatieve geneesk.

Algemeen

Voeding

Schoonheid

Fitness & ontspanning

Zwangerschap & geboorte

Palliatieve zorgen

Psycho en mentale gezondheid

Seksualiteit

Leven met een handicap

Hygiëne

On-line ziekenhuizen

Farmaceutische bedrijven

Patiëntenverenigingen

Openbare instellingen

Verzekeraars

Ziekenfondsen

Humanitaire verenigingen

Professionele sites

Wachtdiensten

Terugbetaling barema's

Verstuur dit artikel

Afdrukken

Vermoeidheid bij kankerpatiënten
04.03.02

Uit een recente Belgische studie blijkt dat vermoeidheid voorkomt bij 2 op de 3 kankerpatiënten onder behandeling. Vermoeidheid is de meest gemelde klacht (78%) bij kankerpatiënten zelfs in vergelijking met pijn (60%), angst (59%), droefheid (58%) en nausea (30%)1. Het wordt dan ook ervaren als de nevenwerking met de grootste negatieve impact op het uitvoeren van dagelijkse activiteiten.

Bij gezonde mensen is moeheid een mechanisme dat beschermt tegen lichamelijke of geestelijke overbelasting. Vermoeidheid bij kanker daarentegen is een ongewone, abnormale of excessieve vermoeidheid van het hele lichaam die niet in verhouding staat of gerelateerd kan worden aan een bepaalde activiteit. Deze vorm van vermoeidheid kan ook leiden tot een sterke daling van de levenskwaliteit bij de kankerpatiënt. De belangrijkste oorzaken van vermoeidheid bij kanker zijn: anemie, ijzertekort, depressie en slaapstoornissen. Recent werd deze vermoeidheid ten gevolge van kanker of kankertherapie dan ook opgenomen in de "International Classification of Diseases" gepubliceerd door de Wereldgezondheidsorganisatie (ICD-WGO).

In dit kader werd de Workgroup Against Cancer Fatigue (WACF) opgericht, een onafhankelijke Belgische werkgroep. Hierin zetelen zowel artsen, verpleegkundigen, als leden van de belangrijkste patiëntenverenigingen op vrijwillige basis. Het doel van de groep is "Vermoeidheid bij kanker" als klacht te laten erkennen, de aandacht van zorgverstrekkers op dit probleem te vestigen en een betere opsporing, screening en opvolging in de hand te werken om alzo een op evidentie gebaseerde en geïntegreerde aanpak van het probleem uit te werken. Daarom ontwikkelde de WACF een aantal educatieve en researchgerichte initiatieven om patiënten, artsen en andere professionelen te helpen het begin, de duur en de progressie van vermoeidheid beter te begrijpen en aan te geven hoe ze hun begeleiding kunnen bijsturen. Deze projecten moeten leiden tot een beter begrip van kankergerelateerde vermoeidheid, in de hoop het dagelijkse leven van kankerpatiënten en hun familie te verbeteren.

Welke initiatieven onderneemt de WACF?

Een eerste belangrijke initiatief zijn de vermoeidheidsinformatiesessies die in samenwerking met meer dan 40 Belgische ziekenhuizen georganiseerd worden en daar ook plaatsvinden. Tijdens deze sessies informeren opgeleide oncologische verpleegkundigen patiënten op een gestructureerde manier over de problematiek met de nadruk op wat de patiënt zelf kan doen om zijn/haar vermoeidheid te beperken. Zowel de medicamenteuze als de niet-medicamenteuze aanpak komen hier aan bod. Ondertussen hebben meer dan 30 sessies plaatsgevonden en werden op deze manier 1200 patiënten bereikt. Voor het jaar 2002 zijn er nu reeds meer dan 40 sessies geprogrammeerd. In Vlaanderen gebeurt dit onder supervisie van de Vlaamse Liga tegen Kanker. Journalisten die interesse hebben in een dergelijke informatiesessie kunnen zich inschrijven via bijgevoegde antwoordkaart.

Een tweede initiatief van de WACF is de ontwikkeling van het praktisch dossier 'Vermoeidheid bij kankerpatiënten'. Dit bevat naar Belgische normen aangepaste richtlijnen, evaluatie- en opvolgingsschalen, een brochure met de belangrijkste vermoeidheidstips en een agenda voor de behandeling van vermoeidheid bij kankerpatiënten. De Belgische behandelingsrichtlijnen voor vermoeidheid bij kanker zijn gebaseerd op gepubliceerde richtlijnen van het National Cancer Institute (NCI) en het National Comprehensive Cancer Network (NCCN). Deze beschrijven duidelijk dat het informeren over, het opvolgen en het behandelen van vermoeidheid bij kankerpatiënten deel moet uitmaken van de standaardbehandeling bij kankerpatiënten. Het praktisch dossier is beschikbaar in een 40-tal Belgische ziekenhuizen. In elk deelnemend ziekenhuis werden oncologische verpleegkundigen opgeleid om met behulp van dit dossier en i.s.m. de verantwoordelijke arts patiënten te evalueren, te informeren en op te volgen. De patiëntenbrochure met vermoeidheidstips is ook verkrijgbaar via de nationale patiëntenverenigingen de Vlaamse Liga tegen Kanker en de Belgische Federatie tegen Kanker.

Een derde initiatief tenslotte is de 'Vermoeidheidswebsite' (www.vermoeidheid.be). Deze website bevat informatie voor patiënten, artsen, verpleegkundigen, familieleden en geïnteresseerden, over verschillende soorten tumoren en behandelingsvormen en over kankergerelateerde anemie en de daaruit afgeleide vermoeidheid. Alle ontwikkelde materialen kunnen van deze website gedownload worden en ook de data van de verschillende vermoeidheidssessies kan men hier raadplegen. Deze website bestaat in de beide landstalen en de aangeboden informatie is wetenschappelijk gecontroleerd. De patiënt kan op deze manier op zijn eigen tempo de informatie raadplegen en verwerken en vindt er ook positieve getuigenissen van lotgenoten terug.

Toekomstgericht zou een meer systematische screening, behandeling en opvolging van dit symptoom door referentieverpleegkundigen moeten gebeuren. Tevens moet de erkenning en een geïntegreerde aanpak van het probleem worden bewerkstelligd.

Bron: Medinet