Verstuur dit artikel  Afdrukken Gezondheidsaspecten rond de skivakantie 23.12.03 De voorbereiding voor een onbezorgde skivakantie begint nu al ! Voor de skifanaten is de wintervakantie vanzelfsprekend een topper. Om er het beste van te maken, zetten we alles eventjes op een rijtje. Huid en zonnebrand Voor sommigen is de kwaliteit van de sneeuw het belangrijkste, voor anderen de intensiteit van het bruine kleurtje van hun huid. In feite gelden in de winter dezelfde aanbevelingen ter preventie van zonnebrand en huidkanker als in de zomer. In de sneeuw dient - net zoals op het water en op een zandstrand - in belangrijke mate rekening gehouden te worden met de reflectie van zonnestralen door het oppervlak. De grote hoogte zorgt mede voor een sterkere UV-straling. Ook wanneer de zon zich niet laat zien, kan de straling verraderlijk zijn. Daarbij komt nog dat ons bleke winterhuidje totaal niet voorbereid is op zonnestralen. En dat we ons op het middaguur natuurlijk niet van de skipiste terugtrekken … De huid beschermen is dus de boodschap ! Voor de blekere huidtypes (mensen met lichte huid en rood of blond haar) wordt een zonneproduct-totaalprotector aangeraden gedurende de hele skivakantie. Voor de minder gevoelige huidtypes is de tendens tegenwoordig ook minimum een protectiefactor 20 (UVB-protectie) te kiezen. Aanbrengen van de zonnebescherming moet minstens om de 2 uur gebeuren. Een hoofddeksel kan zo nodig extra bescherming bieden voor neus en oren. Het cijfer "UVB-protectie" zegt iets over de bescherming tegenover UVB-stralen, de zonnestralen die verantwoordelijk zijn voor de verbranding van de huid. Dit element is voor de skivakantie van het grootste belang. Het cijfer "UVA-protectie" geeft aan in hoeverre bescherming geboden wordt tegenover UVA-stralen, de stralen die verantwoordelijk zijn voor de veroudering van de huid. Dit is een fenomeen dat niet speciaal speelt bij een skivakantie. UVA-stralen zijn de hele dag ongeveer in dezelfde mate in de atmosfeer aanwezig. Een wetenswaardigheid is toch wel dat goedkopere merken van zonneproducten soms een loopje nemen met de kwaliteit van de zonnefilters, wat tot gevolg heeft dat de filters na aanbrengen op de huid te snel degraderen (en dus hun functie niet meer vervullen). Het is te complex om hierover uit te wijden in deze korte tekst. Laat u informeren door uw apotheker. Sneeuwblindheid Wanneer de ogen te lang worden blootgesteld aan zonlicht dat weerspiegelt op een sneeuwvlakte, kan sneeuwblindheid optreden. Dit is een vorm van ontsteking van het hoornvlies en oogbindvlies, veroorzaakt door de schadelijke inwerking van UV-stralen. Om dit te voorkomen is een goede zonnebril nodig met volledige UV-protectie (dit staat op de glazen vermeld). Koortsblaasjes Wie ooit besmet werd met het Herpes simplex-virus weet hoe vervelend ze zijn. De koortsblaasjes komen bij vele mensen telkens terug. Uitlokkende factoren kunnen zijn: zon, koude, verminderde weerstand, koorts … Een sneeuwvakantie is de gelegenheid bij uitstek voor koortsblaasjes om zich weer eens te tonen: schraalheid van de lippen door een combinatie van koude en water maken ze extra kwetsbaar voor de sterke reflectie van de zonnestralen. Een eerste hulpmiddeltje is alvast de lippen te beschermen tegen uitdroging met vaseline. Een lippenstift of crème met een zonnefilter kan de lippen beschermen tegen de UV-straling. Er zijn bij de apotheker merken voorhanden die een totaalbescherming bieden. Wie vaker geplaagd wordt door koortsblaasjes, kent de "voortekens". Het is nuttig om dan onmiddellijk - liefst nog vóór het verschijnen van de blaasjes - een virusremmend middel aan te brengen (merknamen Vectavir of Zovirax). Frequentie: om de 2 uur. Zodra de blaasjes er zijn, kunnen ze het vlugst opgedroogd worden door crèmes met zinksulfaat of zinkoxide (merknamen Lipactin of Zinolium) of met de "klassieke" ontsmettende producten die ook een uitdrogend effect hebben. Mochten de koortsblaasjes na twee weken nog niet verdwenen zijn, dan is er "bijbesmetting" (door bacteriën) in het spel. Het is raadzaam dan een arts te raadplegen. Voorkómen van sportblessures Voor vele mensen is de skivakantie een bruuske onderbreking van hun leefpatroon. Waar ze gedurende het hele jaar een zittende levensstijl aanhangen, vliegen ze tijdens een skivakantie in een hoogst energiek ritme. Dit contrast leidt echter makkelijk tot overbelasting, en bijgevolg tot ongevallen en verwondingen. Een degelijke voorbereiding bestaat uit het opbouwen van een goede algemene conditie en een specifieke voorbereiding van de beenspieren, die het zwaarst belast worden tijdens het skiën. Daarnaast zijn lenigheid, coördinatie en evenwicht extra eigenschappen die het skigenot kunnen verhogen. Oefening baart kunst, en dit kan door middel van vele andere sporten ! De algemene conditie moet geleidelijk aan opgebouwd worden (dus vanaf nu !). Goede trainingsmogelijkheden zijn te vinden in het joggen, fietsen of zwemmen. Bedoeling is het rustig aan te doen bij de aanvang (begin voorzichtig, stop als u vermoeid geraakt of pijn krijgt), en de inspanningen stap voor stap op te drijven. Als u echt van nul begint, dan moet u telkens een dag rust inlassen na een trainingsdag. Het kan voldoende zijn om te beginnen met een fikse wandeling. Na verloop van tijd kan u de activiteitsgraad wat verhogen door te springen, korte stukjes te lopen... Klassiekers die het ook nog steeds doen, zijn: touwtje springen, trappen oplopen,... Hou eventueel een trainingsdagboek bij. Het werkt motiverend. Train ook met meerdere personen samen: sport moet plezant blijven ! Voor elke fysieke activiteit geldt: begin met opwarmingsoefeningen. Die dienen om de spieren warm te laten lopen, en om het hartritme geleidelijk aan op te drijven. Opwarmingsoefeningen zorgen ervoor dat gewrichten soepeler bewegen en dat spieren efficiënter werken. Gedurende 5 à 10 minuten ter plaatse huppelen, wat lopen, zijn ideale startoefeningen. Over rekoefeningen (voor en na de sportactiviteit) zijn de meningen blijkbaar verdeeld. Wie zich laat begeleiden door professionelen, krijgt natuurlijk advies over de ideale structuur van een training. Na elke fysieke activiteit hoort een afkoelingsfase. Doel is om gedurende minimum 5 minuten de hartfunctie te laten doordraven aan een hoger ritme dan de rustfrequentie, om zo het melkzuur (een afbraakproduct dat zich in de spieren opstapelt tijdens zware inspanningen) vlugger te verwijderen. Een positief neveneffect van een afkoelingsfase is dat de extremiteiten (vingers, tenen...) beter doorbloed worden. Naast het opdrijven van de algemene conditie zijn er de oefeningen die thuishoren in het klassieke preskiprogramma. - Wie kent niet de "toilethouding", de oefening van de "denkbeeldige stoel" ? U kan ook tegen een muur gaan aanleunen (benen lichtjes gespreid), en dan naar beneden schuiven totdat de knieën een hoek van ongeveer 90° vormen. Deze houding zo lang mogelijk aanhouden. - Neem een sportelastiek. Hou één uiteinde in elke hand vast. Ga midden op de koord staan. Buig tot hurkzit en strek opnieuw. Om het moeilijker te maken, kan u op 1 been gaan staan en dezelfde oefening uitvoeren. - Buig door de knieën (knieën en enkels samen houden). Beweeg naar links en naar rechts. - Buig lichtjes door de benen. Draai met de heup, zoals voor het bewegen met een hoepel: links, voor, rechts, en achter, en in omgekeerde wijzerzin. - Ga op de rug op de grond liggen, met de benen geplooid. Leg de handen in de nek, en hef geleidelijk aan eerst het hoofd op, daarna de schouders. En laat weer zakken. - Ga op de buik op de grond liggen, met de armen gestrekt voor u. Hef ze geleidelijk aan op, en leg ze rustig weer neer. - Ga de trappen achterwaarts op in halve hurkzit. - Sta rechtop met de voeten naast elkaar en maak een zijdelingse "uitvalpas". Hierbij moet de knie van het voorste been boven de enkel blijven (niet te ver plooien, max. tot een rechte hoek). - Leg u op een zijde, met de onderste arm onder uw hoofd. Hou het onderste been gebogen, en hef het bovenste been gestrekt omhoog, en laat het langzaam zakken. - Ga voor een muur staan met gespreide benen. Hou de handen tegen de muur, en zak langzaam door de benen en strek ze opnieuw (rechte rug houden). - Zet een voet op een trap. Strek dat been langzaam, en keer terug naar de beginstand. Enkele keren met datzelfde been, nadien met het andere been. - Sta op één been met de knie lichtjes gebogen (armen tegen het lichaam aan). Zoek uw evenwicht op dat ene been, en buig dan een beetje dieper door. Varieer de flexie van de knie en zoek telkens opnieuw uw evenwicht. Deze oefening kan iets moeilijker gemaakt worden door de ogen te sluiten. - Herhaal voorgaande oefening, maar stel u op een oneffen vlak, bv. een kussen, een matras... - Rek de kuitspier door een voet op een trapje te zetten, met de hiel op de grond. Houd de hiel op de grond terwijl u lichtjes naar voren buigt, en voel de kuitspier uitrekken, zowel met gebogen als gestrekte knie. - Rek de voorste dijbeenspieren door met één hand tegen een muur te leunen, en met de andere hand de voet te nemen. Trek de voet tegen het zitvlak aan, en voel de dijspier uitrekken. Misschien loont het toch wel de moeite om eens advies in te winnen in een trainingscentrum... Het is ook geen slecht idee om vóór de eigenlijke skivakantie een poging te wagen op een kunstpiste. Dit is een mooie gelegenheid om het skimateriaal te testen. Vooral de bindingen moeten door een deskundige gecontroleerd worden ! Nog één tip : om letsels aan de duim te vermijden, is het aangeraden de stick vast te houden door de hand van onder naar boven door de lus te steken en onmiddellijk daarbij de stok te grijpen. En verder... een dagje skiën telkens inzetten met een opwarming van 5 à 10 minuten en afsluiten met een "cooling down" van enkele minuten, is een must ! Voeding en vocht Voor wie de skisport recreatief beoefent, zijn er geen specifieke maatregelen te nemen op vlak van voeding en vochtinname. De algemene regels betreffende een gezonde voeding blijven van tel. Drink regelmatig. Inname van vocht zou 1,5 liter per dag moeten bedragen (we hebben het hier niet over alcohol !). Afkoeling Het kan nodig zijn op grote hoogte en in het diepste van de winter om extra aandacht te besteden aan het binnen houden van de eigen lichaamswarmte en het buiten houden van de koude. Aan te raden is om bij strenge vrieskou aangepaste kleding in lagen te dragen. De eerste laag, het ondergoed, wordt rechtstreeks op de huid gedragen, en heeft als voornaamste functie het transpiratievocht op te vangen en door te geven naar de volgende laag. Best aangewezen is ondergoed in moderne, degelijke, synthetische stoffen. Katoen blijft nat, en koelt het lichaam dus af. De tweede laag is een isolatielaag, en heeft als functie de lichaamswarmte binnen te houden. Vroeger werd hiervoor vooral wol en bont gebruikt. Nu bestaan er moderne stoffen (o.a. de zogeheten fleece) die vlugger drogen, en die veel lichter zijn. De buitenste laag dient om wind, water en koude buiten te houden. De bovenlaag moet dus waterdicht zijn, maar wel vochtdoorlatend in de andere richting: transpiratievocht moet kunnen verdampen. Zeker langlaufers kunnen baat hebben bij het uitkiezen van geschikte kledij: het is belangrijk dat ze door de zware inspanning niet oververhitten of overmatig gaan zweten, noch afkoelen bij eventuele onderbreking van de inspanning. Hoogteproblemen Echte hoogteziekte is wellicht hoogst uitzonderlijk op skivakantie. Aanpassingsproblemen (door zuurstofgebrek) kunnen wel al optreden vanaf een hoogte van 2000m. Symptomen kunnen zijn: hoofdpijn, duidelijk versnelde polsslag, gebrek aan eetlust, duizeligheid, braken, uitputting, onverschilligheid … Aan te raden is de eerste dagen geen al te grote hoogteverschillen te overbruggen. Sommige mensen kunnen door het hoogteverschil last hebben van neusbloedingen. De eerste hulp bestaat erin druk uit te oefenen op de neusvleugel tegen het neusbeen aan, minimum 10 minuten lang. Het hoofd een beetje voorover laten buigen, anders loopt het bloed in de keel. Algemeen Het is raadzaam vóór een skivakantie uw behandelende arts te raadplegen indien u gezondheidsproblemen heeft. Hij kan best oordelen of diabetes, epilepsie enz. voldoende onder controle zijn om een skivakantie aan te vatten. Ter plaatse gekomen, is het nuttig om onmiddellijk uit te zoeken waar een arts te bereiken is in geval van problemen. Best kan u ook reisgenoten inlichten over uw gezondheid. Ook wie rugklachten of knieletsels heeft, of andere problemen met beenderen, gewrichten en spieren, doet er goed aan bij een (sport)arts advies te vragen. Bron: Medinet  Archief    Afdrukken    Verstuur dit artikel Aanverwante artikels Een trainingsdagboek voor de sporter ? Dochter- of zoonlief heeft Osgood-Schlatter ... Meer sporten voor een goede gezondheid De drie gouden regels van de sportvoeding Duikongevallen Sportvoeding - de gouden tips Vakantie en sport Liever lui dan moe ? Een campagne tegen het roken in de sport ? Het belang van beweging in de opvoeding

Recente hoofdpunten Het EHBO-kistje voor op reis Cholesterol - Hoe gaat het ermee ? Griep vaccineer nu! Allergisch voor huisstofmijt … Zon en gezondheid Angina pectoris (Hartvang, hartbeklemming) De waarschuwingssignalen van zelfmoord Veiligheid in en om het water De mediterrane voeding: thuis en op vakantie De darmen

Feedback - Nieuwsbrief - Forum - About Us - Home FR
Gebruiksvoorwaarden - Privacy - Advertising Policy - Webmaster

Gelieve te noteren dat we geen medische vragen beantwoorden.
Raadpleeg steeds uw huisarts. Dank U!